थेट मजकुराकडे जा

जिल्हा व स्थानिक भरती

जिल्हा परिषद भरती 2026

ग्रामसेवक, आरोग्य सेवक, कनिष्ठ अभियंता, पर्यवेक्षिका यांसारख्या जिल्हा परिषदेतील गट-क व गट-ड पदांसाठी जिल्हानिहाय भरती.

आयोजक संस्था
ग्रामविकास विभाग, महाराष्ट्र शासन
शैक्षणिक पात्रता
१०वी ते पदवीधर (पदानुसार)
एकूण जागा
१८,०००+ जागा

परीक्षेची ओळख

जिल्हा परिषद भरती ही राज्यातील सर्वात मोठ्या भरती प्रक्रियांपैकी एक असून यात १०वी उत्तीर्ण ते पदवीधर अशा विविध पात्रतेच्या उमेदवारांसाठी संधी असतात.

प्रमुख पदे

पदकिमान पात्रता
ग्रामसेवक / ग्रामविकास अधिकारीपदवी किंवा कृषी पदविका
आरोग्य सेवक / सेविका१२वी विज्ञान + प्रशिक्षण
कनिष्ठ अभियंता (स्थापत्य)सिव्हिल डिप्लोमा / पदवी
पर्यवेक्षिका (अंगणवाडी)पदवी
औषध निर्माण अधिकारीD.Pharm / B.Pharm
कनिष्ठ सहायक / लिपिकपदवी + MS-CIT

प्रत्येक पदासाठी वेगळी परीक्षा होते आणि एका जिल्ह्यातून अनेक पदांसाठी अर्ज करता येतो.

पात्रता

पात्रता पदानुसार बदलते. सर्व पदांसाठी समान अटी:

  • महाराष्ट्राचा अधिवास
  • मराठीचे ज्ञान आवश्यक
  • बहुतेक पदांसाठी MS-CIT किंवा समकक्ष संगणक प्रमाणपत्र

तांत्रिक पदांसाठी (कनिष्ठ अभियंता, औषध निर्माण अधिकारी) संबंधित पदविका/पदवी आणि नोंदणी प्रमाणपत्र आवश्यक.

वयोमर्यादा

प्रवर्गवयोमर्यादा
खुला१८ - ३८ वर्षे
मागासवर्गीय१८ - ४३ वर्षे
दिव्यांग१८ - ४५ वर्षे

वयोमर्यादा Calculator

तुमची जन्मतारीख टाका — तुम्ही किती वर्षे पात्र आहात ते लगेच कळेल.

पात्रता तपासा

Exam Pattern

ऑनलाइन (CBT) परीक्षा, मुलाखत नाही.

विषयप्रश्नगुण
मराठी१५३०
इंग्रजी१५३०
सामान्य ज्ञान१५३०
बुद्धिमत्ता व गणित१५३०
पदनिहाय तांत्रिक विषय४०८०
एकूण१००२००

वेळ ९० मिनिटे, प्रत्येक प्रश्नाला २ गुण, २५% ऋण गुण.

लक्षात घ्या: २०० पैकी ८० गुण पदनिहाय तांत्रिक विषयाचे आहेत — म्हणजे ४०%. त्यामुळे तुमच्या पदाच्या विषयाची तयारी सर्वात महत्त्वाची.

Syllabus

सामाईक विषय

  • मराठी: व्याकरण, म्हणी, समानार्थी-विरुद्धार्थी, उतारा
  • इंग्रजी: Grammar, Vocabulary, Comprehension
  • सामान्य ज्ञान: महाराष्ट्राचा भूगोल व इतिहास, राज्यघटना, पंचायत राज, ग्रामविकास योजना, चालू घडामोडी
  • बुद्धिमत्ता व गणित: मालिका, सांकेतिक भाषा, शेकडेवारी, सरासरी, गुणोत्तर

पदनिहाय तांत्रिक विषय

  • ग्रामसेवक: पंचायत राज व्यवस्था, ७३वी घटनादुरुस्ती, ग्रामपंचायत अधिनियम, ग्रामविकास योजना, कृषी विस्तार
  • आरोग्य सेवक: सार्वजनिक आरोग्य, राष्ट्रीय आरोग्य कार्यक्रम, लसीकरण, साथरोग नियंत्रण, प्रथमोपचार
  • कनिष्ठ अभियंता: स्थापत्य अभियांत्रिकी — बांधकाम साहित्य, सर्वेक्षण, अंदाजपत्रक, जलसंधारण
  • पर्यवेक्षिका: बालविकास, पोषण, ICDS योजना, महिला व बालकल्याण
  • औषध निर्माण अधिकारी: औषधशास्त्र, औषध वितरण, औषध व सौंदर्य प्रसाधने कायदा

वेतन व पदे

पदवेतनश्रेणीअंदाजे वेतन
ग्रामविकास अधिकारीS-8₹३८,००० - ₹४४,०००
ग्रामसेवकS-6₹३०,००० - ₹३५,०००
कनिष्ठ अभियंताS-13₹५०,००० - ₹५६,०००
आरोग्य सेवकS-8₹३५,००० - ₹४०,०००
कनिष्ठ सहायकS-6₹३०,००० - ₹३४,०००

Cut Off

कट ऑफ पद व जिल्ह्यानुसार मोठ्या प्रमाणात बदलतो. २०० पैकी सर्वसाधारण कल:

पदखुला प्रवर्ग
ग्रामसेवक१४५ - १६५
आरोग्य सेवक१३० - १५०
कनिष्ठ अभियंता१३५ - १५५
कनिष्ठ सहायक१४० - १६०

तयारी कशी करावी

१. तांत्रिक विषय हाच निर्णायक

२०० पैकी ८० गुण तुमच्या पदाच्या विषयाचे आहेत. सामाईक विषयांत सर्वांचे गुण साधारण सारखेच येतात — फरक तांत्रिक विषयातच पडतो. तयारीचा ५०% वेळ इथेच द्या.

२. पंचायत राज पक्के करा

ग्रामसेवक पदासाठी तर हा गाभाच आहे, पण सर्वच पदांच्या सामान्य ज्ञानात पंचायत राजवर प्रश्न येतात. ७३वी घटनादुरुस्ती, त्रिस्तरीय रचना, ग्रामसभेचे अधिकार आणि ग्रामपंचायत अधिनियम नीट समजून घ्या.

३. ग्रामविकास योजना यादी करा

मनरेगा, जलजीवन मिशन, स्वच्छ भारत, PMAY-ग्रामीण, राष्ट्रीय ग्राम स्वराज अभियान — या योजनांची उद्दिष्टे, लाभार्थी व निधी वाटप यावर प्रश्न ठरलेले असतात.

४. एका अर्जात अनेक पदे

पात्रता असल्यास एकाच जिल्ह्यातून अनेक पदांसाठी अर्ज करा. सामाईक विषय एकच असल्याने अतिरिक्त तयारी फक्त तांत्रिक विषयाची लागते.

संदर्भ Books

  • मो. रा. वाळंबे — मराठी व्याकरण
  • किशोर लवटे — पंचायत राज
  • महाराष्ट्र ग्रामपंचायत अधिनियम — मार्गदर्शक
  • महाराष्ट्र वार्षिकी — योजना प्रकरण
  • पदनिहाय तांत्रिक विषयाची मानक पाठ्यपुस्तके

महत्त्वाच्या तारखा

टप्पा तारीख Status
जाहिरात प्रसिद्ध जिल्हानिहाय — रिक्त जागांनुसार संभाव्य
ऑनलाइन परीक्षा अर्जानंतर ६ - १२ आठवडे संभाव्य

जिल्हा परिषद भरती विषयी वारंवार विचारले जाणारे प्रश्न

संबंधित Blog

संबंधित परीक्षा

तलाठी भरती

महसूल विभाग, महाराष्ट्र शासन (जिल्हाधिकारी कार्यालय)

४,०००+ जागा पदवीधर

आरोग्य विभाग भरती

सार्वजनिक आरोग्य विभाग, महाराष्ट्र शासन

१०,०००+ जागा १०वी ते पदवीधर (पदानुसार)

MahaTest

सराव करा, परीक्षा जिंका

मोफत